2. Tema: Çeşitlilik
9. sınıf kimya · 2. tema
2.1.1 Metalik Bağ
Metalik bağ: elektron denizi modeli; gerilim uygulayınca serbest elektronların akışı (iletkenlik), çekiçle vurunca katmanların kayması (dövülebilirlik) ve iyonik kristalin kırılmasıyla karşılaştırma
Simülasyonu Aç2.1.2 İyonik Bağ
İyonik bağ: metal ve ametal seç, elektron aktarımını yap, yükleri dengeleyerek formülü bul (NaCl, MgCl₂, Al₂O₃, CaF₂, K₂S); NaCl kristal örgüsü
Simülasyonu Aç2.1.3 Kovalent Bağ
Kovalent bağ: iki hidrojen atomunu yaklaştırıp potansiyel enerji eğrisini çiz (bağ uzunluğu 74 pm, bağ enerjisi 436 kJ/mol); elektronegatiflik farkıyla iyonik, polar ve apolar bağı ayırt et
Simülasyonu Aç2.1.4 Lewis Nokta Yapısı
Lewis yapısı kurucu: değerlik elektronlarını say, bağ derecesini (tekli/ikili/üçlü) ve merkez atomun ortaklanmamış çiftlerini ayarla; oktet ve elektron sayısı anında denetlenir
Simülasyonu Aç2.1.5 Molekül Polarlığı ve Apolarlığı
3B moleküller: H₂O, NH₃, CH₄, CO₂, BF₃, HCl, CCl₄, CHCl₃; bağ dipollerini ve net dipol momentini gör, molekül şekline göre polar–apolar kararını ver
Simülasyonu Aç2.1.6 Bileşiklerin Adlandırılması
Bileşik adlandırma atölyesi: iyonik bileşikler (değişken değerlikli metaller, çok atomlu iyonlar) ve moleküler bileşikler (mono-, di-, tri- ön ekleri); formülden ada, addan formüle
Simülasyonu Aç2.2.1 Moleküller Arası Etkileşimler
Moleküller arası etkileşimler: iki tanecik seç, aradaki etkileşimi bul (London, dipol-dipol, hidrojen bağı, iyon-dipol, indüklenmiş dipoller); halojenür ve alkanların kaynama noktası grafikleri
Simülasyonu Aç2.2.2 Katılar ve Özellikleri
Katılar: kristal (naftalin) ve amorf (mum) katıyı ısıt, ısınma eğrisinde keskin erime noktası ile yavaş yumuşamayı karşılaştır; iyonik, kovalent, moleküler ve metalik kristaller
Simülasyonu Aç2.2.3 Sıvılar ve Özellikleri
Sıvılar: kaynama ve dış basınç, denge buhar basıncı, viskozite (bilye düşürme; sıvı cinsi ve sıcaklık), yüzey gerilimi (damla sayma; sıvı cinsi, sıcaklık, deterjan) deneyleri
Simülasyonu Aç