2. Tema: Homeostazi

11. sınıf biyoloji · 2. tema

2.1 Homeostazinin Canlılar İçin Önemi

Homeostazi termostatı: ortam sıcaklığını −10 °C ile 45 °C arasında değiştir; düzenleme mekanizmaları açık ve kapalıyken vücut sıcaklığının zamanla nasıl değiştiğini grafikte karşılaştır; canlılardaki denge uyumlarını sınıflandır

Simülasyonu Aç

2.2 Homeostatik Süreçler

Su ve elektrolit dengesi: su iç, tuzlu yemek ye, egzersizde terle; kan plazmasının yoğunluğu, hipotalamus–ADH ve susama hissi, idrarın miktarı ve yoğunluğu nasıl değişiyor? Vücut sıcaklığı, kan basıncı ve toksin atımı süreçleri

Simülasyonu Aç

2.3 Pozitif ve Negatif Geri Bildirim

Negatif ve pozitif geri bildirim: termostat döngüsünde sapmanın düzeltilmesini, doğumda oksitosin döngüsünde ise etkinin artarak sürmesini adım adım çalıştır ve grafikle karşılaştır; örnekleri sınıflandır

Simülasyonu Aç

2.4 Homeostazide Sinir Sisteminin Etkileri

Hipotalamus kontrol odası: soğuk, sıcak, susuzluk, açlık ve tehlike senaryolarında doğru sinirsel ve hormonal tepkileri seçerek vücudu dengede tut; sempatik ve parasempatik sistemin homeostazideki rolü

Simülasyonu Aç

2.5 Endokrin Sistemin Homeostazi İşlevi

Kan şekeri simülatörü: bir gün boyunca kahvaltı, tatlı, egzersiz ve açlık olaylarını ekle; insülin ve glukagonun glikozu 70–110 mg/dL aralığında tutmasını izle; endokrin bezleri ile hormonlarını eşleştir

Simülasyonu Aç

2.6 Dolaşım Sistemi ve Homeostazi

Kılcal damarda madde alışverişi (Starling): kan basıncı ve plazma proteini kaydırıcılarıyla kılcalın atardamar ve toplardamar uçlarındaki süzülme ve geri emilimi dengele; ödem oluşumunu ve lenf sisteminin rolünü keşfet

Simülasyonu Aç

2.7 Solunum Sisteminin Homeostazideki Rolü

Solunum kontrolü: egzersiz şiddetini artır, nefesini tut ya da hızlı soluk alıp ver; kandaki CO₂, pH ve O₂ değişimlerini omurilik soğanının solunum hızını nasıl ayarladığıyla birlikte grafikte izle

Simülasyonu Aç

2.8 Boşaltım Sisteminin Homeostazi İşlevi

Nefron yolculuğu: glikoz, su, Na⁺, üre, protein ve alyuvarı glomerulustan idrara kadar takip et; süzülme, geri emilim ve salgılama basamaklarını gör; günde 180 L süzüntüden 1,5 L idrar oluşumunu hesapla

Simülasyonu Aç

2.9 Sistemlerin Eş Güdümlü Çalışması

Sistemlerin eş güdümü: egzersiz şiddetini dinlenmeden en yükseğe çıkar; kalp atımı, solunum, terleme, kan şekeri ve kanın organlara dağılımındaki değişimleri birlikte izle; hangi sistemin hangi tepkiyi verdiğini eşleştir

Simülasyonu Aç

2.10 Homeostazinin Sağlanamadığı Durumlar

Homeostazi bozulunca: sağlıklı, tip 1 ve tip 2 diyabetli hücrelerde insülin–reseptör–glikoz kanalı modelini çalıştır; hasta vakalarını (diyabet, hipertansiyon, obezite, tiroit) verilere bakarak tanıla ve korunma yollarını belirle

Simülasyonu Aç